Soruşturma ve Mahkeme Aşamasında Uzlaştırma Nasıl Yapılır?

Ceza hukuku kapsamında meydana gelen birtakım suçlar, tarafların rızası doğrultusunda artık uzlaştırma kanunu çerçevesinde çözüme kavuşturulabilmektedir. Suçtan zarar gören ve mağdurlar kendilerinin talep etmeleri halinde dosyanın faili konumunda olan şüpheli veya sanıklarla Cumhuriyet savcısının yürüttüğü soruşturma kapsamında uzlaştırma yoluyla çözüme varabildikleri gibi davanın görüldüğü mahkeme aşamasında da uzlaşabilirler.

Soruşturma Aşamasında Uzlaştırma Nasıl Gerçekleşir?

Uzlaştırma kanununda açık bir şekilde belirtildiği üzere soruşturmayı yürüten Cumhuriyet savcısı tarafından uzlaştırma usulleri uygulanabileceği gibi dosyanın taraflarının talebi üzerine de uzlaştırma gerçekleştirilebilir. Ceza muhakemesi hukukuna göre soruşturmayı yürüten Cumhuriyet savcısı incelemekte olduğu dosyanın mağduruna karşılık işlenen suçların uzlaştırma kapsamında olduğuna yönelik şüphe varsa, dosyanın davasını açmak yerine ilk olarak uzlaştırma usullerinin uygulanıp uygulanmayacağı yönünde değerlendirme yapması gerekmektedir. Uzlaştırma kanununda belirtilen esaslar doğrultusunda sosyal ilişkilerin insanlar arasında tamir edilmesi yönünde değerlendirme yapılması ön görüldüğü için soruşturmayı yürüten Cumhuriyet savcısı dosyaya ilişkin yeterli delil elde etmesi durumunda dosyanın uzlaştırmacı tarafından çözüme kavuşturulması için savcılık bünyesinde bulunan uzlaştırma bürosuna gönderir.

Soruşturma Aşamasında Uzlaştırmanın Sağlanırsa Cumhuriyet Savcısı Dosyaya İlişkin Neler Yapar?

Yürütülen soruşturma kapsamında tarafların birbirleriyle uzlaşma sağlaması için uzlaştırma bürosuna sevk edilen dosyanın uzlaşmayla sonlanması durumundan Cumhuriyet savcısı dosyaya ilişkin aşağıdaki işlemleri gerçekleştirir.

Dosya taraflarının kendi aralarında uzlaşma sağlaması ve şüphelinin kendisine yüklenen edimin yerini getirmesi durumunda Cumhuriyet savcısı soruşturma dosyasını “Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair Karar” vererek kapatır.

Soruştura dosyası uzlaştırmacı tarafından edimin şüpheli tarafından ileri bir tarihe bırakılması ve belirlenen ödemelerin takside bağlanması durumunda Cumhuriyet savcısı soruşturma dosyasını şüpheli lehine “Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesi” kararı verir. Erteleme süresi boyunca suça dair herhangi bir dava zaman aşımı süresi işletilmez. Şüpheli kendisine yüklenen edimin yerine getirmemesi durumunda savcılık tarafından ilgili mahkemelere kamu davası açılır.

Mahkeme Aşamasında Uzlaştırma Nasıl Gerçekleştirilir?

Soruşturma kapsamında çeşitli sebeplere bağlı olarak fark edilmeden ilgili ceza mahkemesine dava açılması üzerine dava dosyasını inceleyen mahkeme heyeti dosyanın sanığına yüklenen suçun uzlaştırma kapsamında olduğunu fark etmesiyle birlikte uzlaştırma usullerini uygular. Dosyanın taraflarına uzlaştırma kanunu kapsamında gerekli açıklamayı yapan mahkeme tarafların onayını aldıktan sonra dava dosyasını uzlaştırma bürosuna gönderir. Uzlaştırma bürosu tarafından görevlendirilen uzlaştırmacı tarafların kendi aralarında anlaşması için gerekli müzakereleri gerçekleştirir.

Dava Dosyası Uzlaşmayla Sonuçlanırsa Ceza Mahkemesi Neler Yapar?

Uzlaştırmacı eşliğinde gerçekleştirilen müzakereler sonucunda tarafların birbirleriyle anlaşması neticesinde dava dosyasının sanığı üzerine yüklenen edimi hemen yerine getirmesi halinde mahkeme heyeti ceza davasını düşürmeye yönelik karar verir.

Uzlaşma anlaşmasına göre sanığa yüklenen edimin ileri bir tarihe bırakılması veya ödenecek meblağın takside bağlanması durumunda ceza mahkemesi “Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasına” karar verir. Suça dair hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verildiğinde dava zaman aşımı süresi işlemez.

Dava dosyasının sanığı hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verildikten sonra yapılan uzlaşma anlaşmasına göre hükümleri yerine getirmeyen sanık hakkında ceza mahkemesi suça ilişkin ceza hükmünü açıklar ve karara bağlar.

 

Sizler için hazırladığımız yazı dizisinin sıradaki makalesi “Uzlaştırmanın Mağdura ve Faile Faydası Nedir?”

Makale Yazarı: Katip DS3

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.